شبکه های تلویزیونی ماهواره ای فارسی زبان در آمریکا که برای ایران برنامه پخش می کنند در سالهای گذشته از رشد قابل توجهی برخوردار بوده اند، با توجه به اهمیت تحلیل و بررسی ساختار و محتوای برنامه های این شبکه ها

در این تحقیق کوشیده ایم تا گرهگاه های اصلی آسیب شناسی ساختاری برنامه های این شبکه ها را مورد نظر قرار دهیم.

به همین منظور  برنامه های ده شبکه تلویزیونی مستقر در آمریکا (صدای آمریکا،NITV ،ایران،طپش،هما،کانال یک،پارس،جام جم،کانال جدید،رنگارنگ)به مدت یک هفته مورد تحلیل قرار گرفت.

یافته های تحقیق نشانگر آن است که:

بهره برداری نادرست و بیش از حد از قالب گفتگوTalk Show،شیوه مخاطب سازی و لحن اغلب آمرانه مجریان،نادرست گویی و فاصله گیری از زبان رایج فارسی،کیفیت غیر قابل قبول تولیدات تلویزیونی در مورد اغلب شبکه ها به ویژه شبکه های سیاسی،شیوه گزینش القایی اخبار و عدم بهره برداری از اصول رایج،به مشارکت طلبیدن ضعیف مخاطبان در محتوای برنامه ها،نا مناسب بودن کنداکتور برنامه ها با زمان ارائه و سرانجام فقدان سیاست و استراتژی رسانه ای مدون در اغلب این شبکه ها ، از عمده ترین نقاط ضعف این شبکه ها است.

از سوی دیگر در بعد گفتمانی نیز این رسانه ها اغلب مانند رسانه های دولتی در ایران از بالا به پائین به مخاطب می نگرند و همچنان به دنبال تئوری تزریقی در رسانه  هستند. از همین رو تبلیغات سیاسی آن ها نیز با پیش انگار هایی همراه است که در اغلب موارد برای مخاطب داخل کشور دافعه ایجاد می کند.

تحلیل محتوای شبکه های تلویزیونی سرگرم کننده نیز نشانگر آن است که این شبکه ها با نازل فرض کردن سطح توقع مخاطبان سبب استمرار فقر فرهنگی و فقر سواد رسانه ای در مخاطبان دائمی خود می شوند.

گرایش هایی چون: همه صدایی،مشارکت جویی،آزاد سازی جریان اطلاعاتی،...

که از مشخصه های رسانه های نوین در قرن بیست و یکم هستند در بسیاری از موارد قابل رد یابی در این شبکه های تلویزیونی نیستند.

به این ترتیب این رسانه ها که بنا بر مشخصه های خود می توانند بخشی از تحرکات اجتماعی و سیاسی ایران در روند دمکراسی را راهبری کنند خود به دلیل ساختار و شیوه گفتمان عقب مانده حتی از عهده همراهی با این تحولات نیز برنخواهند آمد، از این رو لزوم بازنگری در برنامه ها و سیاست های رسانه ای شبکه های فارسی زبان ماهواره ای در آمریکا به منظور بهینه سازی آنها کاملا قابل بررسی به نظر می رسد.

چکیده نظرسنجی در باره شبکه های ماهواره ای فارسی :

-         شرکت کنندگان: ٦٦٥ نفر

-         میزان تماشای تلویزیون ماهواره ای فارسی: حدود٩٠%

-         میزان نارضایتی از این کانال ها: حدود٧٧%

-         کانال های پرمخاطب به ترتیب فراوانی انتخاب:

     v یک- طپش(بیست و پنج درصد)

     v دو- برنامه تلویزیونی صدای آمریکا(بیست و سه درصد)

-         مهمترین منبع خبری نظردهندگان: سایت های فارسی زبان(سی ویک درصد)،وبلاگ ها(چهارده درصد)،روزنامه های موسوم به مستقل داخل کشور(ده درصد)

-         میزان اعتماد به اخبار و تحلیل های این کانال ها: حدود هشت درصد

-         میزان نظردهندگان داخل کشور: حدود شصت و دو درصد

چه کانالهای فارسی زبان ماهواره ای را بیشتر از بقیه نگاه می کنید؟

برنامه تلویزیونی صدای آمریکا  (139) 22.9% جام جم سیمای جمهوری اسلامی  (58) 9.56% شبکه مهاجر  (30) 4.94% کانال یک،شهرام همایون  (23) 3.79% سیمای آزادی،مجاهدین خلق  (11) 1.81% ان ای تی وی،ضیا اتابای  (21) 3.46% PMC  (31) 5.11% طپش،امیرقاسمی  (153) 25.21% ایران،شب خیز  (26) 4.28% هیچ کدام یا سایر کانال ها  (115) 18.95%

Total Response Count:   607